Düzeltme işareti (şapka) ne zaman kullanılır?
Düzeltme işareti (^) yazılışları aynı, anlamları farklı sözcükleri ayırmak için (kâr–kar, hâlâ–hala, âdet–adet, âlem–alem) ve Arapça-Farsça kökenli sözcüklerde ince g, k, l ünsüzlerinden sonra gelen a ve u üzerinde (kâğıt, dükkân, hikâye, rüzgâr) kullanılır; nispet eki -î'yi belirtme ekinden ayırmak için de kullanılır (millî, ilmî).
Kural
Düzeltme işareti (^) yazılışları aynı, anlamları farklı sözcükleri ayırmak için (kâr–kar, hâlâ–hala, âdet–adet, âlem–alem) ve Arapça-Farsça kökenli sözcüklerde ince g, k, l ünsüzlerinden sonra gelen a ve u üzerinde (kâğıt, dükkân, hikâye, rüzgâr) kullanılır; nispet eki -î'yi belirtme ekinden ayırmak için de kullanılır (millî, ilmî).
Kaynak: TDK Yazım Kılavuzu
Nasıl ayırt edilir?
Şapkasız yazıldığında başka bir sözcükle karışıyor mu (kar/kâr, hala/hâlâ)? Şapka koyun. «Kağıt, dükkan, hikaye» gibi sözcüklerde ince okunan k/g/l sonrası a: şapka koyun. Türkçe kökenli sözcüklere şapka gelmez.
Yanlış → Doğru
Sık düşülen tuzaklar
«Şapka kaldırıldı» efsanesi yanlıştır; TDK kullanımını hiç kaldırmadı. Ancak «katil, alem, adet» gibi sözcüklerde şapka yalnızca anlam ayırmak gerekince konur.
Denetleyicide dene Örnek metin denetleyiciye yüklenir; metniniz saklanmaz.
Doğrusu hangisi?
| Yanlış | Doğru |
|---|---|
| hala (henüz) | hâlâ |
| kar (kazanç) | kâr |
| hikaye | hikâye |
Sık sorulanlar
Şapkalı a kaldırıldı mı?
Hayır. TDK düzeltme işaretini hiç kaldırmadı; yalnızca kullanım alanını daralttı. Anlam ayıran sözcüklerde (kâr/kar, hâlâ/hala, âdet/adet), ince k/g/l sonrası a ve u'da (kâğıt, dükkân, rüzgâr) ve nispet -î ekinde (millî) kullanımı sürer.
Hala mı hâlâ mı?
«Hâlâ» = henüz, daha («Hâlâ burada mısın?»). «Hala» = babanın kız kardeşi. İkisi farklı sözcüktür; şapka anlamı ayırır.
İlgili kurallar
- De/da ayrı mı bitişik mi yazılır? — de/da bağlacı
- Ki ayrı mı bitişik mi yazılır? — ki bağlacı
- Mı/mi soru eki nasıl yazılır? — mı/mi soru eki
Diğer yazım kuralları
Kaynak: TDK Yazım Kılavuzu · Son güncelleme: 2026-09-21 · Sayfa elle yazılmıştır, çeviri değildir.